Translations:Manfred Klett: Von der Agrartechnologie zur Landbaukunst/1537/pl

Ekstrakt z kwiatów waleriany ma, gdy silnie rozcieńczony w ciepłej wodzie «w subtelny sposób dodawany do nawozu […] wywoływać w nim w szczególności to, co skłania go, by w odpowiedni sposób zachowywał się wobec tego, co nazywamy substancją fosforową». To tak zwięźle ujęte, zagadkowe stwierdzenie wskazuje — na końcu korowodu sześciu preparatów nawozowych, po przywołaniu siarki na początku przy krwawniku, rumianku i pokrzywie — teraz przy walerianie na substancję fosforową. Oba, siarka i fosfor, są sobie bardzo bliskie. Oba są niejako ucieleśnieniem światła i ciepła. A jednak są to dwie różne substancje. Stoją wprawdzie obok siebie po stronie kwasotwórców w układzie okresowym pierwiastków, lecz w tym, co organiczne, zachowują się całkowicie polarnie. Siarka w nieorganicznej przyrodzie występuje w różnorodnych siarczkach, solach metali kwasu siarkowego, a także jako elementarna siarka w złożach wulkanicznych. Jako taka zapala się w około 250°C i spalając się, daje dwutlenek siarki w niebieskawy płomień. Inaczej fosfor: jest on niezwykle reaktywny i dlatego

441