Translations:Manfred Klett: Von der Agrartechnologie zur Landbaukunst/1656/pl

Potężny krok emancypacji dokonał się od epoki nowożytności w rozwoju dążącej ku indywiduacji duszy świadomości, i — jako jej znamię — poprzez wyjście nauk przyrodniczych na plan pierwszy. Te emancypują się z religii i bliskiej jej jeszcze sztuki sakralnej. Pierwotna Jednia-Całość różnicuje się w trójnię: religia, sztuka i wreszcie nauka. Droga poznania naukowego przejęła prowadzenie; sztuka i religia nie miały już w niej miejsca. Stały się kulturowym ornamentem. W rolnictwie proces ten dokonywał się bardzo powoli i na końcu gwałtownie. Przy tym wyczerpały się w nim źródła moralnego działania. Pojęcia, które nauka wnosi z zewnątrz do rolnictwa w postaci technologii, są pojęciami możliwości-wykonania; są abstrakcyjne, zimne, martwe — a ślady, które po sobie zostawiają, to zdewastowana, ogołocona, wydana na pastwę brzydoty ziemia. Wraz z zanikaniem tradycji ludzie będą «nawozić pola nauką».